*TTK'ya göre yedek akçeler ayrılır
*Ödenmesi gereken 1. kar payları/ temettü ödenir.
-Kar payı dağıtımında, dağıtım tarihindeki tüm pay sahipleri EŞİT pay alır. (İmtiyazlar saklıdır.)
-Bağışlar
1. dağıtımda dağıtılabilir kar matrahına eklenmelidir. (AMAÇ: yatırımcıyı korumak, kar payı aşındırmasına izin vermemek.)
2. kar payı dağıtımında Bağışlar eklenmez. (SEBEP: bağış yapılmıştır ve dönem net karı buna göre belirlenmiştir.)
-Kar payı Avanslarının, dağıtılabilir kardan mahsup edilmesi gerekir.
-Geçmiş yıl zararları > (Geçmiş yıl karları+ Kanuni Yedek Akçe+ Olağanüstü yedekler) İSE kalan geçmiş yıl zararı net dağıtılabilir dönem karından indirilir.
Not: TFRS'ye göre hazırlanan kar dağıtımı ile TTK ve VUK'a göre dağıtılabilir kar tutarları farklı ise bunlardan DÜŞÜK olan tutar dikkate alınarak kar dağıtımı yapılır.
-Vergi gideri/ karşılığı (Hesaplanan Kurumlar vergisi) ticari kar üzerinden hesaplandığından, Bilançodaki (Finanasal Durum Tablosundaki) dönem net karı vergi sonrası kar olduğu tabidir.
-KKEG varsa bunun ticari kara eklenerek mali karın bulunması ve bu tutara kurumlar vergisi oranının uygulanacağı tabidir.
-TTK'ya göre yıllık karın %5'i ödenmiş sermeyenin 'sine ulaşana kadar genel kanuni/yasal akçe ayrılır.
-SPK'ya göre Dağıtılabilir dönem net karı= Dönem karı- Geçmiş yıl zararı - 1. tertip yasal akçe. (Bu hesaplamada bağışlar eklenmez.)
Bu aşamadan sonra;
-TTK gereği pay sahiplerine %5 kar payı ödemesi yapılması gerekir. Esas sözleşmede daha yüksek oran belirlenebilir.
-İmtiyazlı payların 1. karpayı ödemesinde ayrıcalığı yoktur. Çünkü bu yasal bir zorunluluktur. 1. karpayı dağıtımından sonra imtiyazlı payların hesaplaması yapılmalıdır. İmtiyazlı payların hesabında yine bağışlar dikkate alınmaz. (Bağışlar sadece 1. dağıtımda dikkate alınır. )
-TTK'ya göre pay sahiplerine %5 kar payı ödendikten sonra kardan pay alacak kişilere dağıtılacak toplam tutarın 'u yasal akçeye 2. tertip olarak eklenmelidir.
Örnek :
(A) Anonim Şirketinin ödenmiş sermayesi 100.000 YTL, (100.000.000.000 TL),
31.12.2004 tarihi itibariyle ayrılmış olan I’nci tertip yedek akçe tutarı 15.000 YTL (15.000.000.000 TL)’dir.
Şirket, 2005 yılında 35.000 YTL ticari kar elde etmiş ve bu kardan da 15.000 YTL vergi hesaplanmıştır.
Şirket 2005 yılı karın tamamını ortaklarına dağıtmaya karar vermiştir.
Şirketin Ticari Karı 35.000
KKE 15.000
Mali Kar 50.000
Vergisel Yükümlülükler (-) 15.000
Kalan Kar 20.000
Dağıtılabilir Kar 20.000
Birinci Tertip Yedek Akçe :1.750
Üst Sınır (100.000 *1/5) 20.000
Ayrılmış Olan Yedek Akçe 15.000
Ayrılması Gereken 5.000
2005 Yılı Karından Ayrılabilecek (35.000X1/20) 1.750
Kalan Kar 18.250
I’inci Temettü (Ödenmiş Sermayenin % 5’i) 5.000
Kalan Dağıtılabilir Kar 13.250
II’nci Tertip Yedek Akçe (13.250/11) 1.205
Dağıtılacak II’nci Temettü 12.045
Dağıtılan Toplam Kar Payı (12.045+5.000) 17.045
Ayrılan Kanuni Yedekler (1.750+1.205) 2.955